ข้าวโพดเลี้ยงไก่ได้ไหม? ใช้แบบไหนถึงจะดี มีประโยชน์อย่างไร และควรเก็บรักษาอย่างไร

ข้าวโพดเป็นวัตถุดิบที่ใช้ในอาหารไก่กันมานาน เพราะให้พลังงานสูง หาได้ง่าย และนำไปผสมกับวัตถุดิบอาหารสัตว์ชนิดอื่นได้ แต่การใช้ ข้าวโพดเลี้ยงไก่ ไม่ควรเทให้กินแทนอาหารหลักทั้งหมด โดยเฉพาะลูกไก่ที่ยังต้องการโปรตีน วิตามิน และแร่ธาตุในสัดส่วนที่เหมาะกับการเจริญเติบโต สิ่งสำคัญจึงอยู่ที่เลือกข้าวโพดให้ดี เตรียมให้เหมาะกับช่วงอายุ และเก็บวัตถุดิบไม่ให้ชื้นหรือขึ้นรา

ข้าวโพดเลี้ยงไก่ได้ไหม? ให้กินแทนอาหารไก่ได้เลยหรือเปล่า

ข้าวโพดใช้เลี้ยงไก่ได้และเป็นหนึ่งในวัตถุดิบอาหารสัตว์ที่ใช้กันทั่วไป โดยกรมปศุสัตว์ระบุว่าข้าวโพดมีโปรตีนประมาณ 8–9% และมีการย่อยได้ของโภชนะโดยรวมค่อนข้างดี แต่มีกรดอะมิโนสำคัญบางชนิดต่ำ เช่น ไลซีน ทริปโตเฟน และเมไทโอนีน รวมถึงมีวิตามินบางชนิดไม่เพียงพอ จึงไม่ควรใช้ข้าวโพดเพียงอย่างเดียวเป็นอาหารหลักของไก่ในระยะยาว

พูดง่าย ๆ ก็คือ ข้าวโพดเด่นเรื่องการเป็นแหล่งพลังงาน แต่ไม่ได้มีสารอาหารครบทุกอย่างที่ไก่ต้องการ หากใช้เป็นส่วนหนึ่งของอาหารจึงต้องมีแหล่งโปรตีน แร่ธาตุ และวิตามินจากวัตถุดิบอื่นหรืออาหารสำเร็จรูปร่วมด้วย

สำหรับลูกไก่ยิ่งต้องระวังเรื่องนี้ กรมปศุสัตว์มีแนวทางสำหรับการเลี้ยงไก่พื้นเมืองว่าในช่วงอายุประมาณ 0–3 สัปดาห์ควรใช้อาหารสำเร็จรูปที่มีสารอาหารเหมาะกับวัยเป็นหลัก เพราะระบบทางเดินอาหารยังพัฒนาไม่เต็มที่ เมื่ออายุมากขึ้นจึงค่อยนำวัตถุดิบในท้องถิ่น เช่น รำ ปลายข้าว หรือข้าวโพดบด เข้ามาเป็นส่วนประกอบได้มากขึ้น

ข้าวโพดแบบไหนเหมาะสำหรับใช้เลี้ยงไก่?

ถ้ามีข้าวโพดอยู่แล้ว ไม่ได้หมายความว่าจะนำมาเทให้ไก่กินได้ทุกแบบ สิ่งแรกที่ควรดูคือ ความแห้ง ความสะอาด และสภาพของเมล็ด มากกว่าสีหรือขนาดเพียงอย่างเดียว

• ข้าวโพดเมล็ดแห้ง เหมาะสำหรับเก็บและนำมาทำอาหารมากกว่าข้าวโพดที่ยังมีความชื้นสูง เพราะลดโอกาสเกิดเชื้อราและการจับตัวเป็นก้อน
• ข้าวโพดบดหรือเมล็ดแตก เหมาะกับการนำไปผสมอาหาร โดยเฉพาะไก่อายุน้อย กรมปศุสัตว์แนะนำว่าข้าวโพดทั้งเมล็ดย่อยได้ยากกว่า จึงควรบดก่อนใช้เป็นวัตถุดิบอาหารสัตว์
• ข้าวโพดสีเหลือง มีคุณค่าทางอาหารใกล้เคียงกับข้าวโพดสีขาว แต่มีแคโรทีนมากกว่า ซึ่งเป็นสารตั้งต้นของวิตามินเอ
• ไม่ควรใช้เมล็ดที่ขึ้นรา มีกลิ่นอับ หรือเปลี่ยนสีผิดปกติ แม้จะคัดส่วนที่ดูเสียออกแล้วก็ตาม เพราะอาหารสัตว์ที่ปนเปื้อนเชื้อราอาจมีสารพิษจากเชื้อราและส่งผลต่อสุขภาพของไก่ได้

อีกอย่างที่ไม่ควรสับสนคือ ข้าวโพดบดปนซังไม่เหมือนกับเมล็ดข้าวโพดบดล้วน กรมปศุสัตว์ระบุว่าข้าวโพดบดปนซังมีเยื่อใยมากกว่าและโดยทั่วไปไม่ได้นิยมนำมาใช้กับสุกรและสัตว์ปีก จึงไม่ควรซื้อเพียงเพราะราคาถูกกว่าโดยไม่ได้ดูส่วนประกอบก่อน

ข้าวโพดมีประโยชน์อะไรกับไก่ และทำไมถึงไม่ควรให้มากเกินไป

จุดเด่นของข้าวโพดคือ เป็นวัตถุดิบที่ให้พลังงานจากแป้ง จึงพบอยู่ในสูตรอาหารไก่หลายแบบ กรมปศุสัตว์เองก็มีตัวอย่างสูตรอาหารไก่ไข่ที่ใช้ข้าวโพดป่นร่วมกับรำละเอียดและอาหารสำเร็จรูปตามช่วงอายุ แสดงให้เห็นว่าบทบาทของข้าวโพดคือ เป็นส่วนหนึ่งของสูตรอาหาร ไม่ใช่อาหารทั้งหมดในสูตร

ประโยชน์หลัก ๆ มีดังนี้

• เป็นแหล่งพลังงาน ช่วยให้ไก่ได้รับพลังงานสำหรับการดำรงชีวิต การเคลื่อนไหว และการเจริญเติบโต
• ผสมอาหารได้ง่าย ข้าวโพดบดสามารถใช้ร่วมกับอาหารสำเร็จรูป รำ ปลายข้าว และวัตถุดิบโปรตีนชนิดต่าง ๆ
• ข้าวโพดเหลืองมีแคโรทีน ซึ่งเป็นสารตั้งต้นของวิตามินเอ
• เหมาะกับการซื้อเก็บเป็นวัตถุดิบ หากลดความชื้นและจัดเก็บอย่างเหมาะสม

แต่การให้ข้าวโพดมากโดยไม่ได้ปรับส่วนประกอบอื่นอาจทำให้สูตรอาหารมีโปรตีนหรือกรดอะมิโนที่จำเป็นไม่เพียงพอ การเลี้ยงไก่เพื่อโตเร็ว ให้ไข่ หรือเลี้ยงพ่อแม่พันธุ์จึงต้องจัดสมดุลอาหารต่างกัน ไม่ควรใช้หลักว่าไก่กินข้าวโพดได้แล้วจะให้ในปริมาณเท่าไรก็ได้

ลูกไก่ ไก่รุ่น และไก่โต ให้ข้าวโพดเหมือนกันไหม?

ช่วงอายุของไก่มีผลต่อทั้งปริมาณและรูปแบบของอาหาร โดยเฉพาะลูกไก่ที่ต้องการโปรตีนและสารอาหารเพื่อสร้างร่างกายค่อนข้างมาก จึงไม่ควรรีบลดอาหารสำเร็จรูปแล้วเปลี่ยนมาใช้ข้าวโพดเป็นหลัก

ข้าวโพดสำหรับเลี้ยงไก่ควรเก็บอย่างไรไม่ให้ชื้นหรือขึ้นรา

ข้าวโพดที่ใช้เป็นอาหารไก่ควรเก็บในสภาพแห้ง เพราะความชื้นระหว่างการเก็บเป็นหนึ่งในปัจจัยที่ทำให้เชื้อราเจริญได้ง่าย และอาจเพิ่มความเสี่ยงต่อสารพิษจากเชื้อรา เช่น อะฟลาทอกซิน โดยเฉพาะข้าวโพดที่เก็บเป็นเวลานานหรืออยู่ในโกดังที่อากาศถ่ายเทไม่ดี

เวลาเก็บข้าวโพดไว้ใช้ในฟาร์ม ควรดูเรื่องเหล่านี้เป็นหลัก

• เก็บข้าวโพดให้แห้งก่อนบรรจุ ไม่ควรนำเมล็ดที่ยังมีความชื้นสูงมาใส่กระสอบแล้วเก็บไว้นาน
• ยกกระสอบพ้นพื้น ใช้พาเลทหรือวัสดุรอง เพื่อไม่ให้กระสอบสัมผัสความชื้นจากพื้นโดยตรง
• ไม่วางชิดผนังหรือจุดน้ำรั่ว ควรเว้นช่องให้อากาศถ่ายเทและตรวจสอบสภาพโกดังเป็นระยะ
• แยกของเก่ากับของใหม่ ใช้ข้าวโพดล็อตเก่าก่อน เพื่อลดปัญหาการเก็บค้างนานเกินไป
• ตรวจกลิ่นและสภาพเมล็ดก่อนใช้ หากมีกลิ่นอับ มีเชื้อรา หรือสีของเมล็ดเปลี่ยนผิดปกติ ไม่ควรนำไปผสมอาหารไก่ต่อ

ถ้าเก็บข้าวโพดหรืออาหารไก่เป็นกระสอบจำนวนมาก การเลือกบรรจุภัณฑ์ก็มีส่วนช่วยให้จัดเก็บและเคลื่อนย้ายสะดวกขึ้น ข้าวโพดเมล็ดสามารถใช้ กระสอบสำหรับสินค้าเกษตร ส่วนข้าวโพดบดหรืออาหารผสมสามารถเลือก กระสอบอาหารสัตว์ ให้เหมาะกับน้ำหนักและลักษณะสินค้าได้

อย่างไรก็ตาม กระสอบเพียงอย่างเดียวไม่ได้ทำให้วัตถุดิบปลอดจากความชื้น หากสินค้าแห้งไม่พอหรือโกดังอับชื้นก็ยังเกิดปัญหาได้ การจัดพื้นที่ตามหลัก การเก็บรักษากระสอบ จึงควรทำควบคู่กันไป

สำหรับผู้ผลิตอาหารสัตว์หรือฟาร์มที่ต้องบรรจุข้าวโพดบดและอาหารไก่ในปริมาณมาก SV Polysack รับผลิตกระสอบพลาสติกสานตามขนาดและรูปแบบงานพิมพ์ โดยควรทดลองบรรจุสินค้าจริงก่อนผลิตจำนวนมาก เพราะข้าวโพดเมล็ด ข้าวโพดบด และอาหารผสมมีปริมาตรไม่เท่ากัน แม้น้ำหนักจะเท่ากันก็ตาม

ช่องทางการติดต่อเพิ่มเติม

เว็บไซต์: svpolysack.com

เบอร์ติดต่อ: 095-991-1229

Line: @svpack

ช่วงเวลาให้บริการ:
08.00 – 18.00 น.